REGAFFAIRS AI
Guide · 2026-10-29 · 3 min

NDSCh w BHP oraz różnice między limitami NDS, NDSCh i NDSP

NDSCh to najwyższe dopuszczalne stężenie chwilowe: średnia do 15 minut, nie wartość pułapowa. Czym różni się od NDS i NDSP i gdzie szukać wartości w BHP.

Co oznacza NDSCh w BHP i czym różni się od NDS i NDSP

NDSCh oznacza najwyższe dopuszczalne stężenie chwilowe czynnika szkodliwego w środowisku pracy. W § 2 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 12 czerwca 2018 r. (Dz.U. 2018 poz. 1286) jest to średnie stężenie przy narażeniu nie dłuższym niż 15 minut, nie częściej niż dwa razy podczas zmiany, w odstępie co najmniej godziny. § 2 rozporządzenia.

Słowo „chwilowe” może mylić.

NDSCh nie jest stężeniem pułapowym, którego nie wolno przekroczyć w żadnym momencie. Stężenie pułapowe oznacza się skrótem NDSP. Definicje NDSCh i NDSP.

NDS, NDSCh i NDSP w BHP

W § 2 tego samego rozporządzenia opisano trzy rodzaje najwyższych dopuszczalnych stężeń. Przy odczytywaniu wyniku sprawdź, do którego z nich odnosi się porównanie.

SkrótPełna nazwaDo czego odnosi się wartość
NDSNajwyższe dopuszczalne stężenieŚrednia ważona dla 8-godzinnego dnia pracy i przeciętnego tygodniowego wymiaru czasu pracy określonego w Kodeksie pracy.
NDSChNajwyższe dopuszczalne stężenie chwiloweŚrednie stężenie przy narażeniu do 15 minut, najwyżej dwa razy podczas zmiany, w odstępie co najmniej godziny.
NDSPNajwyższe dopuszczalne stężenie pułapoweWartość, której nie można przekroczyć w żadnym momencie ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia pracownika.

Źródło tabeli: § 2 rozporządzenia w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych.

W definicji NDS jest też ochrona zdrowia przez okres aktywności zawodowej pracownika i jego przyszłych pokoleń. Średniej nie liczy się ze wszystkich lat pracy. Ta wzmianka opisuje kryterium ochrony zdrowia, a nie okres uśredniania. § 2 nie wpisuje tu liczby godzin w tygodniu: bierze przeciętny tygodniowy wymiar czasu pracy z Kodeksu pracy. Treść § 2.

Czy NDSCh wolno przekroczyć na 15 minut?

Nie. Te 15 minut to czas narażenia, dla którego podaje się wartość średnią, a nie zgoda na przekroczenie NDSCh przez kwadrans. Czas, liczbę narażeń podczas zmiany i odstęp między nimi trzeba czytać łącznie. Podstawa definicji NDSCh.

Średnia za dzień pracy nie zastępuje sprawdzenia NDSCh ani NDSP. Samo porównanie z NDS nie odpowiada na pytanie o stężenie chwilowe albo pułapowe. Rozróżnienie w § 2.

Gdzie znaleźć wartości NDSCh dla substancji?

Nie istnieje jedna liczba NDSCh wspólna dla wszystkich substancji. Wartości dla czynników chemicznych i pyłowych są w załączniku nr 1. Szukaj nazwy czynnika, nie samego skrótu, a potem właściwej kolumny: NDS, NDSCh albo NDSP. Brak liczby w kolumnie nie oznacza braku zagrożenia ani dowolności narażenia. § 1 i załącznik nr 1.

Sam pierwotny załącznik z 2018 r. nie wystarcza do ustalenia bieżącej wartości. Na karcie aktu w ELI są tekst i powiązania z aktami zmieniającymi. Sprawdź, czy późniejsza zmiana dotyczy tej pozycji albo § 2, i od kiedy ma zastosowanie. Status „obowiązujący” na karcie aktu podstawowego nie oznacza, że pierwotna tabela zawiera wszystkie późniejsze zmiany.

NDS a NDN: inne rodzaje czynników

NDN oznacza najwyższe dopuszczalne natężenie i dotyczy czynników fizycznych. § 3 i załącznik nr 2 dotyczą tych natężeń, nie stężeń chemicznych. Nie jest to kolejna odmiana obok NDS, NDSCh i NDSP. Dla czynników chemicznych i pyłowych właściwy jest załącznik nr 1. Podział w rozporządzeniu.

RegAffairs AI wyjaśnia te skróty w odpowiedzi o NDSCh, NDS i NDSP w polskich przepisach BHP.

Powiązane przewodniki