PRTR sprawozdanie do WIOŚ, termin 31 marca, progi i logowanie
Sprawozdanie PRTR składa prowadzący instalację z załącznika I E-PRTR do WIOŚ przez aplikację GIOŚ, do 31 marca. Progi, kary, logowanie i zmiany od 2027 r.
Sprawozdanie PRTR, czyli kto je składa, do kiedy i jak
Sprawozdanie PRTR składa prowadzący instalację, w której prowadzi się działalność z załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 166/2006 (E-PRTR) powyżej progu wydajności, jeśli w danym roku przekroczył progi uwolnień lub transferów. Prowadzący wysyła to PRTR sprawozdanie elektronicznie przez aplikację PRTR GIOŚ do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (WIOŚ), do 31 marca roku następującego po roku sprawozdawczym (art. 236b ust. 1 POŚ). Za 2026 r. termin mija więc 31 marca 2027 r.
Podstawą jest art. 236b ustawy Prawo ochrony środowiska (POŚ), tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 647. Krajowy Rejestr Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń prowadzi Główny Inspektor Ochrony Środowiska (art. 236a POŚ).
PRTR sprawozdanie do GIOŚ czy do WIOŚ?
Wiele osób szuka "sprawozdania PRTR do GIOŚ". Formalnie adresatem jest WIOŚ właściwy dla lokalizacji zakładu. GIOŚ prowadzi rejestr i aplikację, a inspektorat wojewódzki przekazuje mu dane do 31 sierpnia (art. 236b ust. 3 POŚ). To termin dla inspekcji, nie dla prowadzącego. GIOŚ raportuje następnie dane do Komisji Europejskiej (art. 236c POŚ).
PRTR, kto podlega obowiązkowi sprawozdawczemu
Test ma dwa poziomy. Najpierw sprawdź, czy instalacja prowadzi co najmniej jeden rodzaj działalności z załącznika I E-PRTR powyżej progu wydajności (art. 236b ust. 1 POŚ). Załącznik I obejmuje 9 sektorów i 45 rodzajów działalności (rozporządzenie 166/2006). Przykłady progów wydajności:
| Działalność | Próg wydajności |
|---|---|
| Elektrownie cieplne i inne instalacje spalania | 50 MW mocy cieplnej w paliwie |
| Odzysk lub unieszkodliwianie odpadów niebezpiecznych | 10 t/dobę |
| Komunalne oczyszczalnie ścieków | 100 000 RLM |
| Intensywny chów drobiu | 40 000 stanowisk |
| Intensywny chów świń | 2000 tuczników (ponad 30 kg) lub 750 macior |
| Obróbka powierzchni z rozpuszczalnikami organicznymi | 150 kg/h lub 200 t/rok |
| Rafinerie i koksownie | brak progu wydajności |
Gwiazdka w załączniku I oznacza brak progu wydajności.
Drugi poziom to wielkość uwolnień i transferów w roku sprawozdawczym. Według art. 5 ust. 1 rozporządzenia 166/2006 raportujesz, gdy przekroczysz:
- progi uwolnień do powietrza, wody lub ziemi z załącznika II (91 zanieczyszczeń),
- próg dla wody przy transferze zanieczyszczeń w ściekach przekazywanych poza zakład do oczyszczenia,
- 2 t/rok odpadów niebezpiecznych lub 2000 t/rok innych odpadów przekazanych poza zakład do odzysku (R) lub unieszkodliwiania (D).
Progi odpadowe dotyczą transferu poza zakład, nie samej ilości wytworzonych odpadów. Dla powietrza próg NOx wynosi 100 000 kg/rok, PM10 50 000 kg/rok, a rtęci 10 kg/rok. Dla wody próg rtęci to 1 kg/rok. Do wody i ziemi benzen, toluen, etylobenzen i ksyleny liczy się łącznie jako BTEX, z progiem 200 kg/rok. Po przekroczeniu tej sumy każdą z nich podaje się osobno. Sam benzen do powietrza ma próg 1 000 kg/rok (załącznik II). Sprawdź więc próg dla konkretnego zanieczyszczenia i środowiska, do którego je uwalniasz.
Prowadzącym instalację jest też podmiot z tytułem prawnym do władania oznaczoną częścią instalacji (art. 183a POŚ). Podmiot, któremu zlecono przy instalacji na przykład budowę, rozbiórkę, remont, czyszczenie zbiorników albo konserwację, sam sprawozdania nie składa. Musi jednak przekazać prowadzącemu dane potrzebne do jego sporządzenia (art. 236b ust. 1a POŚ).
Dane identyfikacyjne, nawet bez przekroczeń
Nawet bez przekroczeń progów trzeba przekazać dane identyfikacyjne zakładu. To osobny obowiązek. Obejmuje on: dane teleadresowe prowadzącego i zakładu, położenie geograficzne, numer identyfikacyjny działalności oraz rodzaje działalności. Termin to 31 marca roku po rozpoczęciu eksploatacji instalacji, chyba że WIOŚ już je ma. Zmiany zgłasza się niezwłocznie (art. 236b ust. 1 pkt 2 i ust. 1b POŚ; komunikat GIOŚ).
Termin sprawozdania PRTR i kary
PRTR do kiedy? Do 31 marca roku następnego (strona GIOŚ o obowiązkach). Sprawozdanie za 2025 r. trzeba było złożyć do 31 marca 2026 r.
Kary administracyjne wymierza WIOŚ w drodze decyzji na podstawie art. 236d POŚ, nie art. 360 POŚ:
- 200 zł za każdy dzień opóźnienia ze sprawozdaniem, najwyżej za 365 dni (czyli do 73 000 zł),
- 5000 zł za nieprzekazanie danych identyfikacyjnych,
- od 500 do 25 000 zł za niezapewnienie jakości danych (art. 9 ust. 1 rozporządzenia 166/2006).
Kary się nie nakłada, jeśli naruszenie wynikło z przyczyn, którym prowadzący nie mógł zapobiec (art. 236d POŚ).
Jakie rozporządzenie PRTR obowiązuje
Obowiązki PRTR określają dwa rozporządzenia. Unijne to rozporządzenie (WE) nr 166/2006, czyli E-PRTR. Krajowe to rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 22 lutego 2022 r. w sprawie wzoru i trybu sprawozdania, Dz.U. 2022 poz. 455, tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 857, wciąż obowiązujące.
Jak złożyć sprawozdanie PRTR i zalogować się do aplikacji
Instrukcja obsługi aplikacji wskazuje adresy logowania i rejestracji. Strona "Rejestr PRTR" na gov.pl kieruje z kolei do prtr.gios.gov.pl. Najbezpieczniej użyć linku z aktualnej strony GIOŚ na gov.pl.
Według instrukcji użytkownika proces wygląda tak:
- W module "Rejestracja" wypełnij formularz zakładu. Login generuje się automatycznie, hasło ustalasz sam.
- Wydrukuj formularz rejestracyjny, podpisz go i złóż w WIOŚ właściwym dla lokalizacji zakładu.
- Inspektor zatwierdza dane i konto.
- Po zalogowaniu przygotuj sprawozdanie i kliknij "Wyślij do inspektoratu".
Zapisanie wersji roboczej nie jest wysłaniem sprawozdania. W sprawie zapomnianego hasła zwróć się do WIOŚ (instrukcja użytkownika).
Dokumenty znajdziesz na stronie Instrukcje i formularze PRTR, a szczegóły pól opisuje instrukcja wypełniania sprawozdania. Kontakt w sprawach technicznych: prtr@gios.gov.pl, adres podany w komunikacie na stronie aplikacji. Ogólny kontakt z GIOŚ to 22 577 53 80 i gios@gios.gov.pl (kontakt).
W 2026 r. GIOŚ wymaga aktualizacji kodów NACE: zakłady zarejestrowane ze starymi kodami NACE oznaczonymi jako "Archiwalny" muszą je wymienić do 31 grudnia 2026 r. Jeśli podano opcjonalny kod PKD, jego też trzeba zaktualizować (komunikat GIOŚ z 23.02.2026).
Co się zmieni od roku sprawozdawczego 2027
Rozporządzenie (UE) 2024/1244 o portalu emisji przemysłowych (IEPR) uchyla rozporządzenie 166/2006 z dniem 1 stycznia 2028 r. Do sprawozdania za 2026 r. stosuje się jeszcze rozporządzenie 166/2006 (art. 21). Sprawozdania za 2025 i 2026 r. składa się więc według dotychczasowych zasad.
Od roku sprawozdawczego 2027 zakres rośnie o zużycie wody, energii i surowców oraz informacje kontekstowe (rozporządzenie 2024/1244). Progi 2 t i 2000 t dla odpadów zostają (art. 6 ust. 1 lit. b). Pierwsze dane za rok 2027 raportuje się i publikuje w 2028 r. (Komisja Europejska). Termin dla prowadzących określają państwa członkowskie (art. 6 ust. 10 IEPR). Przed raportowaniem za 2027 r. sprawdź polskie przepisy i aktualne komunikaty GIOŚ. Odpowiedź RegAffairs AI o obowiązkach PRTR zawiera cytaty ze źródeł.