Q.01

Gdzie znaleźć kartę charakterystyki acetonu?

Kartę charakterystyki (SDS) acetonu dostajesz od swojego dostawcy, czyli producenta, importera lub dystrybutora, od którego kupujesz produkt. Nie ma urzędowego rejestru kart charakterystyki: art. 31 REACH nakłada obowiązek ich przygotowania i przekazania na dostawcę, a nie na ECHA.

Dlaczego dostawca musi Ci ją dać

  • Aceton ma zharmonizowaną klasyfikację w załączniku VI do CLP (nr indeksowy 606-001-00-8, WE 200-662-2, CAS 67-64-1): Flam. Liq. 2 (H225), Eye Irrit. 2 (H319), STOT SE 3 (H336). Dochodzi do tego EUH066, hasło ostrzegawcze „Niebezpieczeństwo” i piktogramy GHS02 i GHS07. Klasyfikacja obowiązuje od 1 grudnia 2010 r. [1][2][3]
  • Art. 31 ust. 1 lit. a REACH: dostawca substancji, która spełnia kryteria klasyfikacji jako niebezpieczna, „shall provide” odbiorcy kartę charakterystyki sporządzoną zgodnie z załącznikiem II [4].
  • Kartę dostajesz za darmo, na papierze lub w formie elektronicznej, najpóźniej w dniu pierwszej dostawy (art. 31 ust. 8) [5].
  • Na rynku polskim musi być w języku urzędowym państwa członkowskiego, w którym produkt wprowadzono do obrotu (art. 31 ust. 5), czyli po polsku. Musi mieć datę i 16 sekcji, od identyfikacji substancji do „inne informacje” (art. 31 ust. 6) [4].
  • Dostawca aktualizuje kartę bez zwłoki, gdy pojawią się nowe informacje o zagrożeniach lub środkach zarządzania ryzykiem. Nową wersję oznacza „Revision: (date)” i przekazuje odbiorcom z ostatnich 12 miesięcy (art. 31 ust. 9) [5].

Wyjątek dla zakupów detalicznych: jeśli aceton kupiono jako produkt dla konsumentów i etykieta zawiera wystarczające informacje o bezpieczeństwie, karta nie musi być dołączona. Dostawca musi ją jednak przekazać, jeśli poprosi o nią dalszy użytkownik lub dystrybutor (art. 31 ust. 4) [4]. Jeśli używasz acetonu zawodowo, poproś sprzedawcę o kartę.

W praktyce: skorzystaj z sekcji z kartami charakterystyki na stronie dostawcy albo poproś o kartę dział obsługi klienta lub dział HSE. Karta jednego producenta nie zastępuje karty Twojego dostawcy, bo sekcja 1 musi wskazywać firmę, która dostarcza produkt.

Approach: Sprawdziłem załącznik VI do CLP (wykaz klasyfikacji zharmonizowanych ECHA) oraz aktualny tekst skonsolidowany rozporządzenia REACH. W przeszukanych zbiorach nie znalazłem kart charakterystyki konkretnych dostawców acetonu, a fragmenty dossier rejestracyjnych REACH, które wyszukiwanie zwróciło, dotyczyły innych substancji niż aceton.

Jeśli prześlesz kartę od swojego dostawcy, mogę sprawdzić, czy jej sekcje 2 i 15 zgadzają się z klasyfikacją zharmonizowaną i z wymaganiami art. 31.

Q.02

Jakie zagrożenia ma aceton?

Według zharmonizowanej klasyfikacji UE aceton ma trzy zagrożenia: jest wysoce łatwopalny (Flam. Liq. 2, H225), działa drażniąco na oczy (Eye Irrit. 2, H319) i może powodować senność lub zawroty głowy (STOT SE 3, H336). Etykieta nosi dodatkowo zwrot EUH066 o wysuszaniu skóry, hasło „Niebezpieczeństwo” oraz piktogramy GHS02 (płomień) i GHS07 (wykrzyknik) [6].

Klasa i kategoria zagrożeniaKodBrzmienie zwrotu w języku polskim (CLP, załącznik III)
Substancje ciekłe łatwopalne, kat. 2 (Flam. Liq. 2)H225„Wysoce łatwopalna ciecz i pary.” [7]
Poważne uszkodzenie oczu / działanie drażniące na oczy, kat. 2 (Eye Irrit. 2)H319„Działa drażniąco na oczy.” [8]
Działanie toksyczne na narządy docelowe, narażenie jednorazowe, kat. 3, działanie narkotyczne (STOT SE 3)H336„Może wywoływać uczucie senności lub zawroty głowy.” [9]
Zwrot uzupełniający (nie jest klasą zagrożenia)EUH066„Powtarzające się narażenie może powodować wysuszanie lub pękanie skóry.” [10]

Szczegóły wpisu

  • Wpis ma nr indeksowy 606-001-00-8 (WE 200-662-2, CAS 67-64-1). Pochodzi z pierwotnego załącznika VI do CLP i obowiązuje od 1 grudnia 2010 r. [1][2][3]
  • Wpis nie ustala specyficznych stężeń granicznych ani nie zawiera uwag (not) [6]. Dla mieszanin z acetonem stosuje się więc ogólne zasady klasyfikacji mieszanin z CLP.
  • W klasyfikacji zharmonizowanej acetonu nie ma zagrożeń dla zdrowia długotrwałego (CMR, uczulanie), toksyczności ostrej ani zagrożeń dla środowiska wodnego. Ta klasyfikacja nie obejmuje jednak wszystkich klas: producent czy importer może samodzielnie dodać do klasyfikacji inne klasy zagrożenia, jeśli ma na to dane.
  • W rejestrze zamiarów CLH nie znalazłem żadnej propozycji zmiany klasyfikacji acetonu.

Approach: Sprawdziłem wykaz klasyfikacji zharmonizowanych ECHA, aktualny tekst skonsolidowany CLP (załącznik VI i polskie brzmienie zwrotów z załącznika III) oraz rejestr zamiarów CLH. Klasyfikacja dotyczy dostaw w UE: nie przenosi się na klasyfikację transportową (ADR) ani na przepisy brytyjskie.

Q.03